سئوی فنی فروشگاه اینترنتی با Next.js: وقتی مشکل کد نیست، بودجه خزش است

۱. متن اصلی باید در HTML اولیه باشد

ربات گوگل جاوااسکریپت را اجرا می‌کند، اما با تأخیر و در صف جداگانه. اگر عنوان، قیمت، موجودی و توضیح محصول فقط بعد از اجرای جاوااسکریپت ساخته شوند، ایندکس شدن صفحه عقب می‌افتد و گاهی نسخه ناقص صفحه ایندکس می‌شود. بقیه موتورهای جستجو و ربات‌های هوش مصنوعی هم در اجرای جاوااسکریپت ضعیف‌ترند.

در Next.js یعنی صفحات محصول و دسته‌بندی باید Server Component یا تولید ایستا باشند و هر داده‌ای که برای سئو مهم است، در سرور گرفته شود. یک تست ساده و قطعی: صفحه را با curl بگیرید و دنبال نام و قیمت محصول بگردید. اگر نبود، گوگل هم در اولین برخورد آن را نمی‌بیند.

# نام محصول در HTML خام هست؟
curl -s https://example.com/product/sample-frame | grep -c "نام محصول"

# با User-Agent گوگل هم همان پاسخ را می‌گیرید؟
curl -s -A "Mozilla/5.0 (compatible; Googlebot/2.1; +http://www.google.com/bot.html)" \
  -o /dev/null -w "%{http_code} %{size_download}\n" https://example.com/product/sample-frame

۲. یک URL برای هر محتوا: canonical و ریدایرکت‌ها

گوگل هر آدرس متفاوت را صفحه جدا می‌بیند. نسخه با www و بدون www، با اسلش آخر و بدون آن، با پارامتر مرتب‌سازی و بدون آن، همه می‌توانند یک محتوا را چند بار به گوگل نشان دهند. نتیجه، تقسیم شدن اعتبار صفحه و هدر رفتن بودجه خزش است.

راه‌حل دو بخش دارد: ریدایرکت ۳۰۱ برای نسخه‌هایی که نباید وجود داشته باشند (www به بدون www، بدون اسلش به با اسلش، http به https) و تگ canonical روی همه صفحات برای مواردی که آدرس باید بماند (مثل پارامترهای مرتب‌سازی). canonical باید به نسخه نهایی و قابل ایندکس اشاره کند، نه به صفحه‌ای که خودش ریدایرکت یا noindex است.

۳. داده ساختاریافته محصول، دقیق و هم‌خوان با صفحه

Schema.org از نوع Product به همراه Offer به گوگل می‌گوید قیمت، واحد پول، موجودی و برند چیست. این داده باید دقیقاً با چیزی که کاربر روی صفحه می‌بیند یکی باشد؛ اختلاف قیمت بین JSON-LD و صفحه از دلایل رایج هشدار در Search Console است.

یک نکته مخصوص فروشگاه‌های ایرانی: واحد پول در Schema باید کد ISO باشد و کد ISO پول ایران IRR یعنی ریال است. اگر قیمت روی سایت به تومان نوشته شده، در JSON-LD یا باید ضرب در ده شود و با IRR ثبت شود، یا قیمت با واحد اشتباه به گوگل می‌رسد. این خطا را در فروشگاه‌های زیادی دیده‌ام.

// قیمت سایت به تومان است؛ Schema ریال (IRR) می‌خواهد.
export function productJsonLd(p: Product, url: string) {
  return {
    '@context': 'https://schema.org',
    '@type': 'Product',
    name: p.name,
    image: p.images.map((i) => i.url),
    sku: p.sku,
    brand: { '@type': 'Brand', name: p.brand },
    offers: {
      '@type': 'Offer',
      url,
      priceCurrency: 'IRR',
      price: String(BigInt(p.priceToman) * 10n),
      availability: p.stock > 0 ? 'https://schema.org/InStock' : 'https://schema.org/OutOfStock',
      itemCondition: 'https://schema.org/NewCondition',
    },
  };
}

۴. بودجه خزش: URLهای بی‌ارزش را ببندید

هر ترکیب فیلتر (رنگ × برند × سایز × مرتب‌سازی) یک URL جدید می‌سازد. فروشگاهی با چند صد محصول می‌تواند ده‌ها هزار URL فیلتر داشته باشد و گوگل ممکن است وقتش را صرف آن‌ها کند و هیچ‌وقت به صفحه محصول تازه نرسد. راه‌حل کم کردن URLهای قابل خزش است، نه اضافه کردن صفحه جدید.

۵. لینک‌سازی داخلی و صفحات یتیم

گوگل صفحات را بیشتر از طریق لینک پیدا می‌کند تا سایت‌مپ. محصولی که فقط از صفحه سوم یک دسته و از سایت‌مپ لینک دارد، برای گوگل کم‌اهمیت به نظر می‌رسد. صفحات مهم (دسته‌های اصلی، برندها، محصولات پرفروش) باید از صفحه اصلی و منو در کمترین تعداد کلیک قابل دسترسی باشند.

در مجله یا بلاگ فروشگاه هم از داخل متن به محصول و دسته مرتبط لینک بدهید. لینک داخل متن با عبارت توصیفی، برای گوگل سیگنال قوی‌تری از یک بلوک «محصولات مرتبط» در پایین صفحه است.

۶. سرعت: تصاویر، فونت و جاوااسکریپت

برای فروشگاه، سنگین‌ترین بخش صفحه معمولاً تصاویر هستند. فرمت‌های WebP و AVIF، اندازه درست برای هر عرض صفحه و مشخص بودن width و height برای جلوگیری از جابه‌جایی صفحه، بیشترین اثر را دارند؛ جزئیاتش در پردازش دسته‌ای تصاویر آمده است.

فونت فارسی را خودتان میزبانی کنید و فقط یک فایل متغیر (variable) بارگذاری کنید. و جاوااسکریپت سمت کاربر را محدود به بخش‌های واقعاً تعاملی کنید؛ هر کتابخانه‌ای که فقط برای یک انیمیشن اضافه شده، روی زمان تعامل صفحه در گوشی‌های معمولی اثر می‌گذارد.

۷. Search Console را هفتگی ببینید

سه گزارش در Search Console بیشترین اطلاعات را می‌دهند: گزارش صفحات (Pages) که می‌گوید کدام صفحات ایندکس نشده‌اند و چرا، گزارش آمار خزش (Crawl Stats) که نشان می‌دهد گوگل وقتش را کجا می‌گذارد، و گزارش عملکرد که نشان می‌دهد با چه عبارت‌هایی دیده می‌شوید. اگر بخش بزرگی از درخواست‌های خزش به URLهای فیلتر یا پارامتردار می‌رود، بودجه خزش دارد هدر می‌رود.

برای صفحاتی که در وضعیت «Discovered - currently not indexed» مانده‌اند، در مقاله چرا صفحات سایت در گوگل ایندکس نمی‌شوند توضیح داده‌ام چه کارهایی واقعاً اثر دارد.

یک نکته برای فروشگاه‌های ایرانی: فید مقایسه قیمت

بخشی از خریداران ایرانی جستجو را از سایت‌های مقایسه قیمت شروع می‌کنند. اگر این سایت‌ها فید محصول (XML یا API) می‌پذیرند، اتصال فروشگاه به آن‌ها یک کانال ورودی جدا از گوگل است. همان داده‌ای که برای Schema آماده کرده‌اید (نام، قیمت، موجودی، تصویر) معمولاً برای فید هم کافی است؛ فقط باید مطمئن شوید قیمت و موجودی فید همیشه با سایت یکی است.